Thách Thức Từ Ô Tô Trung Quốc: Những Khó Khăn Trên Con Đường Vươn Ra Thế Giới

Kỷ Lục Khiếu Nại Từ Người Tiêu Dùng

Ngày 6/7/2026, nền tảng tiếp nhận khiếu nại chất lượng xe Chezhiwang đã công bố báo cáo về tình hình khiếu nại trong quý 2. Trong ba tháng qua, tổng cộng có 78.103 khiếu nại hợp lệ được ghi nhận, đánh dấu mức tăng 58,3% so với quý trước và 83,4% so với cùng kỳ năm 2025. Đây là số liệu cao nhất kể từ khi nền tảng này đi vào hoạt động, với hơn 120.000 khiếu nại được ghi nhận trong nửa đầu năm, đặc biệt trong tháng 6 với 30.561 vụ.

Trong các khiếu nại, sự cố liên quan đến pin động lực đã lần đầu tiên nằm trong top 20 hạng mục bị khiếu nại, đứng ở vị trí thứ 6. Lỗi nâng cấp hệ thống qua mạng là nguyên nhân trang đầu trong danh sách những lỗi dịch vụ. Những khiếu nại liên quan đến sự không đúng theo quảng cáo chủ yếu tập trung vào hệ thống hỗ trợ lái.

Điều đáng lưu ý là cả ba nhóm khiếu nại này đều liên quan đến công nghệ mới, phần mà các hãng xe Trung Quốc thường sử dụng để so sánh với các thương hiệu Nhật Bản và Hàn Quốc.

Ví Dụ Điển Hình Về Khiếu Nại Pin

Phần lớn sự gia tăng khiếu nại về pin điện chủ yếu xuất phát từ những mẫu xe của GAC Aion. Kể từ đầu năm 2026, các phương tiện vận tải sử dụng pin lithium sắt phosphate 177Ah của CALB đã gặp lỗi như phồng pin, rò rỉ dung dịch điện phân và tụt điện trở cách điện, một số xe thậm chí mất điện đột ngột khi đang vận hành. Các xe gặp lỗi này hầu hết đều đã lăn bánh từ 150.000 đến 250.000 km.

Ngày 18/7, GAC Aion đã phát đi thông cáo xin lỗi và kéo dài bảo hành cho các mẫu xe gặp lỗi lên đến 8 năm hoặc 300.000 km, kèm theo dịch vụ kiểm tra sửa chữa miễn phí. Riêng trong khoảng thời gian từ 1 đến 18/7, Chezhiwang đã ghi nhận 182 khiếu nại liên quan đến pin của một thương hiệu xe.

Triệu Hồi Xe Tăng Đột Biến

Ngày 3/7/2026, cùng nền tảng này cũng công bố báo cáo tổng kết triệu hồi xe trong nửa đầu năm. Số lượng xe bị triệu hồi từ các thương hiệu nội địa Trung Quốc đạt kỷ lục với 308.431 xe, tăng 681,2% so với cùng kỳ năm 2025.

Lượng triệu hồi này không phải từ nhiều đợt nhỏ, mà chủ yếu đến từ đợt triệu hồi lớn của NIO với 246.229 xe do lỗi phần mềm gây đen màn hình. Một đợt triệu hồi khác từ XPeng đã được công bố vào ngày 24/7/2026, khi Tổng cục Quản lý Giám sát Thị trường Nhà nước Trung Quốc cho biết họ sẽ triệu hồi 33.473 xe X9 sản xuất từ tháng 8/2023 đến tháng 8/2025. Lý do được đưa ra là do dao động trong công nghệ chế tạo dẫn đến giảm độ kín của hệ thống giảm xóc phía trước.

Trong nửa đầu năm, cơ quan quản lý đã phát 50 thông báo triệu hồi liên quan đến 26 thương hiệu với tổng số khoảng 1,65 triệu xe. Đặc biệt, nhóm triệu hồi liên quan đến pin động lực đã gia tăng rõ rệt so với năm 2025.

Nguyên Nhân Đằng Sau Sự Chậm Trễ Trong Ra Mắt Sản Phẩm

Báo chí Trung Quốc đã chỉ ra rằng nguyên nhân dẫn đến tình hình này là do việc rút ngắn chu kỳ nghiên cứu và phát triển sản phẩm. Thời gian phát triển một mẫu xe đã bị giảm từ 36 tháng xuống 18 tháng. Thời gian kiểm thử phần mềm cũng bị rút ngắn từ 4 tháng xuống chỉ còn 2 tuần. Thậm chí, chu kỳ kiểm tra độ tin cậy lâu dài của pin, vốn thường cần 18 đến 24 tháng, nay đã bị nén xuống còn 12 tháng hoặc ngắn hơn.

Một kỹ sư từng làm việc cho một hãng xe hàng đầu cho biết việc cắt giảm các bước kiểm thử là chuyện thường tình trong ngành, với nhiều sản phẩm đã được phát hành dù chưa đảm bảo tính an toàn tối ưu. Một số trường hợp còn xảy ra lỗi phanh trễ gây tai nạn, dẫn đến việc nhiều kỹ sư từ chức.

Ông Trương Chiêu Hổ, Phó tổng giám đốc cấp cao Chezhiwang, đã nhận định rằng việc phát triển xe hơi nhanh chóng đã dẫn đến việc cắt giảm các quy trình kiểm tra cần thiết, để cuối cùng người tiêu dùng phải gánh chịu những rủi ro này. Chủ tịch danh dự Hội Kỹ thuật Ô tô Trung Quốc, ông Phó Vu Vũ, cũng đã đặt ra câu hỏi về số lượng mẫu xe mới ra mắt mà thực sự được phát triển theo quy trình đầy đủ.

Sức ép tài chính là một yếu tố thúc đẩy tốc độ sản xuất này. Theo dữ liệu từ Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc, biên lợi nhuận toàn ngành ô tô trong 5 tháng đầu năm 2026 chỉ còn 3,4%, trong khi ngành sản xuất xe nguyên chiếc chỉ ở mức 1,5%. Điều này có nghĩa là, một chiếc xe bán ra với giá 200.000 nhân dân tệ chỉ mang lại cho nhà máy khoảng 3.000 nhân dân tệ.

Các Biện Pháp Từ Cơ Quan Quản Lý

Ngày 29/5/2026, cơ quan thuộc Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc đã ra thông báo về việc rà soát toàn diện nguy cơ an toàn đối với các dòng xe năng lượng mới. Tất cả các hãng xe và các doanh nghiệp sản xuất pin sẽ phải tự kiểm tra toàn bộ sản phẩm và báo cáo trước ngày 1/8/2026. Khuôn khổ rà soát sẽ bao gồm 5 lĩnh vực, trong đó an toàn của chức năng lái thông minh lần đầu tiên được đưa vào giám sát đặc biệt.

Ngày 17/7, Bộ này đã tổ chức cuộc họp với các hãng xe chủ chốt để yêu cầu tăng cường chất lượng sản xuất và chống lại cạnh tranh thiếu lành mạnh. Đoàn kiểm tra đã đến trực tiếp làm việc tại GAC Aion và XPeng.

Tháng 3/2026, Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin cùng Tổng cục Quản lý Giám sát Thị trường đã ban hành quy định mới về việc nâng cấp qua mạng, cấm nâng cấp ép buộc và khóa bớt tính năng sau khi sản phẩm đã bán.

Danh tiếng của xe Nhật Bản và xe Hàn Quốc được xây dựng dựa trên độ bền và chất lượng qua nhiều năm, thay vì chỉ dựa vào tính năng ban đầu. Các mẫu xe Trung Quốc bị khiếu nại nhiều nhất trong nửa đầu năm nay đều liên quan đến pin, phần mềm và hỗ trợ lái – những lĩnh vực chỉ bộc lộ vấn đề sau thời gian dài sử dụng.

Những chiếc xe hiện đang được phân phối tại các thị trường mới nổi, bao gồm cả Việt Nam, sẽ phải đối mặt với quãng đường này trong tương lai gần.