Cắt Giảm Chi Phí Trong Ngành Ô Tô: Những Đánh Đổi Nào Cần Thực Hiện?

Những Thách Thức Trong Ngành Sản Xuất Ô Tô

Gần đây, một số mẫu xe điện từ các nhà sản xuất Trung Quốc đã gặp phải các sự cố nghiêm trọng. Vào ngày 14/7/2026, một thông tin từ Tân Hoa Xã đã chỉ ra rằng nhiều xe năng lượng mới đã xuất hiện hiện tượng như phồng pin và rò rỉ chất lỏng. Các báo cáo từ bên thứ ba xác nhận rằng lỗi này chủ yếu đến từ quy trình sản xuất kém chất lượng, không chỉ do yếu tố bên ngoài. Sự cố xảy ra phổ biến trong quãng đường đã đi từ 150.000 đến 300.000 km.

Vào ngày 24/7, Tổng cục Giám sát Quản lý Thị trường Nhà nước đã phát lệnh triệu hồi cho 33.473 chiếc xe, chiếm khoảng 60% tổng số xe được bàn giao do vấn đề liên quan đến lò xo khí nén, nhất là trong điều kiện khí hậu ẩm ướt.

Các vụ việc này đều liên quan đến những điểm yếu trong quy trình sản xuất. Điều này thể hiện rõ việc các nhà sản xuất đang phải đối mặt với những tiêu chuẩn thấp hơn để cắt giảm chi phí.

Con Số Đằng Sau Chi Phí

Dữ liệu từ Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc cho thấy, trong năm đầu tiên của 2026, biên lợi nhuận của ngành ô tô chỉ còn 3,4%, trong khi biên lợi nhuận ở khâu sản xuất xe nguyên chiếc chỉ là 1,5%. Các nhà sản xuất chỉ thu về khoảng 3.000 nhân dân tệ (khoảng 11 triệu đồng) trên mỗi chiếc xe bán ra với mức giá 200.000 nhân dân tệ (khoảng 730 triệu đồng).

Với việc biên lợi nhuận như vậy, các khoản chi phí bị cắt giảm không nằm ở khâu quản trị hay marketing. Ông Ngụy Kiến Quân từ Tập đoàn Ô tô Trường Thành đã đặt ra câu hỏi rằng liệu có sản phẩm nào trong ngành công nghiệp có thể giảm 100.000 nhân dân tệ (khoảng 365 triệu đồng) mà vẫn đảm bảo chất lượng hay không.

Bên cạnh đó, ông cũng đã chia sẻ rằng các vấn đề như sự ăn mòn của xe nội địa không chỉ do công nghệ chế tạo mà còn liên quan đến thiết kế và đạo đức trong sản xuất. Đây là một câu hỏi lớn trong cuộc tranh luận về chất lượng xe Trung Quốc trên thị trường Nga.

Những Đánh Đổi Về Vật Liệu và Quy Trình Sản Xuất

Các nhà sản xuất xe ô tô đang áp dụng ba loại vật liệu chính cho thân xe: thép mạ kẽm hai mặt tốt nhất và đắt nhất, thép mạ kẽm một mặt ở mức trung bình, và thép cán nguội rẻ nhất nhưng chất lượng kém hơn. Sự chênh lệch giá giữa loại tốt và loại kém có thể lên tới 500 nhân dân tệ (khoảng 1,8 triệu đồng) cho mỗi tấn.

Đồng thời, quy trình sơn cũng đang bị cắt giảm với các bước như điện di lớp lót và phủ sơn bị lược bớt để tiết kiệm chi phí. Điều này có thể gây ra những hậu quả lâu dài mà chỉ hiện rõ sau vài năm sử dụng.

Thay Đổi Trong Kiểm Chứng Chất Lượng

Tại Diễn đàn Ô tô Trung Quốc vào ngày 22/7/2026, ông Lý Phượng Cương từ Công ty TNHH Ô tô Beijing Hyundai đã nêu rằng một số hãng chỉ thực hiện một trong hai giai đoạn kiểm tra cần thiết trước khi đưa linh kiện vào sản xuất. Đây là lý do chính khiến chất lượng xe không đồng đều giữa các lô sản xuất khác nhau.

Thời gian phát triển xe cũng bị rút ngắn từ 36 tháng xuống chỉ còn 18 tháng, trong khi thời gian kiểm thử phần mềm cũng giảm từ 4 tháng xuống còn 2 tuần, điều này ảnh hưởng lớn đến độ tin cậy của sản phẩm cuối cùng.

Những Tổn Thất Khó Khắc Phục

Một nghiên cứu gần đây chỉ ra rằng việc giảm giá thành của hệ thống hỗ trợ lái đang ảnh hưởng đến chất lượng và tính năng của các mẫu xe mới, với chênh lệch giá thành lên đến 85% so với tiêu chuẩn công nghiệp.

Thêm vào đó, khi các công ty ô tô đẩy gánh nặng chi phí xuống cho nhà cung cấp, điều này khiến nhà cung cấp phải tự tìm cách giảm chất lượng sản phẩm của mình để duy trì lợi nhuận, dẫn đến tình trạng ô tô chất lượng kém hơn ra thị trường.

Hệ Quả Về Chất Lượng

Khảo sát của J.D. Power cho thấy lượng xe năng lượng mới tại Trung Quốc ghi nhận 231 lỗi trong 100 xe, với 70% trong số đó liên quan đến thiết kế. Năm 2026, số lượng xe nội địa bị triệu hồi đã tăng mạnh, đạt 308.431 chiếc, tương ứng với mức tăng 681,2% so với năm trước.

Đặc biệt, các vấn đề về ăn mòn xảy ra rất nhiều trong 3 năm đầu sử dụng, cho thấy xu hướng giảm chất lượng đáng báo động.

Nguồn Gốc Của Các Vấn Đề

Ông Ngụy Kiến Quân đã chỉ ra rằng cạnh tranh giữa các hãng sản xuất ô tô hiện nay đang dẫn đến tình trạng tự sát chậm. Ông nhấn mạnh rằng ô tô không giống như hàng tiêu dùng nhanh, mà có vòng đời dài và giá trị lớn trong cuộc sống của mỗi gia đình.

Nguyên nhân thúc đẩy giảm giá đã làm giảm giá trị còn lại của xe điện và xe lai sạc điện tại Trung Quốc từ 61% xuống còn 47,2% chỉ trong vòng hai năm. Điều này cho thấy sự ảnh hưởng nghiêm trọng của việc cắt giảm chi phí đến lòng tin của người tiêu dùng.

Bốn yếu tố đánh đổi trong quy trình sản xuất đều nằm ở nơi người tiêu dùng không thể kiểm soát, nhưng tác động của chúng lại rất rõ ràng khi người tiêu dùng quyết định bán xe sau một thời gian sử dụng.